Praktyczny przewodnik po lataniu w USA
Lotnictwo ogólne (General Aviation) jest w USA pod wieloma względami, szczególnie administracyjno-prawnymi znacznie prostsze i bardziej przyjazne niż w Europie. Jednak aby rozpocząć szkolenie lub przeprowadzić konwersję już posiadanych uprawnień i w pełni korzystać z uroków latania w USA warto zapoznać się z kilkoma kwestiami proceduralnymi.
Obejmą one między innymi:
- system IACRA,
- TSA, czyli kwestie bezpieczeństwa publicznego zarządzane przez Departament Bezpieczeństwa Krajowego,
- medycynę lotniczą MedExpress,
- egzaminy teoretyczne i portal PSI online,
- regulacje FAR (Federal Aviation Regulations) i towarzyszącą im publikację AIM (Aeronautical Information Manual),
- ogólnie dostępną bazę publikacji przygotowywanych przez amerykański nadzór lotniczy FAA,
- inne polecane źródła, w tym dane pogodowe oraz aplikacje do nawigacji lotniczej.
System IACRA
IACRA (ang. Integrated Airman Certification and Rating Application) to system internetowy opracowany przez FAA (czyli amerykański nadzór lotniczy, odpowiednik polskiego ULCu) używany do składania wniosków o licencje lotnicze oraz dodatkowe uprawnienia. Dostępny jest tutaj. Umożliwia on pilotom, instruktorom i egzaminatorom łatwe wypełnianie, przesyłanie i śledzenie statusu swoich aplikacji. W systemie IACRA każda zarejestrowana osoba posiada swój unikalny numer FTN (FAA tracking number), który służy do łatwej identyfikacji, a także do tworzenia powiązań np. pomiędzy instruktorem a uczniem. Przykładowo, poprzez system IACRA instruktor może zawnioskować do FAA o wydanie licencji student pilot. O kolejne licencje takie jak licencja turystyczna czy zawodowa wnioskuje również przez system IACRA egzaminator zaraz po pozytywnie zakończonym egzaminie praktycznym.
Podczas każdorazowego wnioskowania o licencję, rejestrujemy i przesyłamy do FAA nasz nalot. W USA nalot dzieli się na nieco więcej kategorii niż w Europie i przed wnioskowaniem o amerykańską licencję warto na marginesie swojej europejskiej książki lotów zaznaczyć odpowiednie kategorie. Według systemu IACRA mamy ich kilkanaście i należą do nich m. in.: total hours, instruction received, solo, PIC, SIC, cross country solo, cross country PIC, night instruction itp.
Przystępując do egzaminu praktycznego, zarówno egzaminator jak i osoba zdająca muszą rozpocząć egzamin w systemie IACRA, a po jego zakończeniu również w tym systemie go zakończyć. Co ciekawe, po pozytywnie zakończonym egzaminie, system IACRA generuje nam tymczasową licencję i nie musimy czekać kilku tygodni na oficjalne wydanie licencji przez urząd tylko od razu możemy cieszyć się nowymi uprawnieniami.
W systemie IACRA wnioskuje się także o najprostszą licencję z perspektywy pilota posiadającego europejskie uprawnienia np. PPL(H) czy CPL(H), a mianowicie amerykańską licencję turystyczną zwaną foreign-based. Cała procedura wraz z weryfikacją uprawnień i spotkaniem online z amerykańskim urzędnikiem trwa od dwóch tygodni do około miesiąca.
TSA
TSA, z ang. Transport Security Administration, odgrywa kluczową rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa transportu lotniczego w USA. Większość aktualnych wymagań, w tym kwestie takie jak obowiązkowe pobranie odcisków palców od kandydatów do szkoleń lotniczych, pojawiła się po ataku z 11 września. Podczas procedury TSA odbywa się weryfikacja tożsamości oraz ewentualnego tła kryminalnego dla każdej osoby chcącej uzyskać nowe uprawnienie lotnicze. Kluczowe jest słowo „nowe” uprawnienie, ponieważ nawet już po jednorazowym przejściu procedury TSA, przykładowo do licencji turystycznej, musimy ją przechodzić raz jeszcze zdając egzamin na kolejne uprawnienia takie jak na przykład loty wg instrumentów. Chodzi o każdorazową weryfikację osoby wtedy, gdy nabywa ona nową umiejętność w ramach systemu amerykańskiego. Osoby, które wnioskują jedynie o licencję foreign-based nie muszą przechodzić procesu TSA.
Aplikacje składane są na tej stronie internetowej. Po uiszczeniu opłaty 140 USD czekamy około 30 dni na weryfikację, a następnie musimy oddać odciski palców (od niedawna jest to też możliwe w Polsce). Specjalnie przeszkolony agent wysyła je następnie do USA i wkrótce po tym kontynuujemy składnie aplikacji online, wybieramy tzw. dostawcę naszego szkolenia (Provider) oraz możemy oficjalnie rozpocząć szkolenie według systemu FAA.
MedExpress
MedExpress to formularz medyczny online, który wypełnia się przed uzyskaniem oraz przed przedłużeniem badań medycznych. Dostępny jest on tutaj i zawiera pytania dotyczące historii medycznej kandydata. Jego wypełnienie jest pierwszym krokiem przed wizytą u lekarza medycyny lotniczej, który przeprowadza badanie psychofizyczne.
Warto wspomnieć, że zasady funkcjonowania poszczególnych klas badań lotniczych są w USA nieco inne. Upraszczając, do egzaminu na licencję zawodową nie jest wymagana pierwsza klasa badań – wystarczy trzecia. Wyższe klasy wymagane są dopiero przez pracodawców, dla uprawnień pilota liniowego klasa pierwsza, a dla innych nieco mniejszych operacji komercyjnych – klasa druga.
Po wypełnieniu formularza na stronie MedExpress możemy umawiać się na wizytę u lekarza. Baza lekarzy dostępna jest pod tym adresem. W wyszukiwarce należy zaznaczyć AME. Warto wspomnieć, że znajdziemy tam nie tylko lekarzy, ale i przykładowo egzaminatorów (DPE czy DME).
Egzaminy teoretyczne i portal PSI
Egzaminy teoretyczne to w USA bardzo często jedynie kwestia formalna. Pytania są zazwyczaj proste, a bazy danych ogólnie dostępne. Egzamin teoretyczny na dany typ licencji jest zawsze jeden i nie jest podzielony na przedmioty tak jak w Europie. Ponadto do każdego pytania mamy do wyboru tylko trzy odpowiedzi, a nie cztery. Tę stosunkową łatwość równoważy jednak dość wymagająca część teoretyczna na egzaminie praktycznym – lecz to już temat na osobny artykuł.
Aby zapisać się na egzamin teoretyczny należy założyć konto na portalu PSI online (tutaj) oraz zapisać się na wybrany egzamin. Egzaminy przeprowadzane są przez ośrodki szkolenia, których jest stosunkowo dużo, a termin na wybrany przez nas egzamin możemy zwykle znaleźć w ciągu kilku dni. Na ten moment nie ma żadnego ośrodka, który oferowałby przeprowadzenie tego typu egzaminów w Europie.
FAR/AIM
To chyba jeden z moich najbardziej ulubionych aspektów latania w USA. Zamiast skomplikowanych, wielopoziomowych i niejasnych regulacji, w systemie FAA istnieje jeden główny zbiór przepisów dotyczących lotnictwa – są to regulacje FAR (Federal Aviation Regulations). FAR reguluje wszystkie aspekty działalności lotniczej, od licencji po procedury operacyjne. Na każdy rok kalendarzowy wychodzi nowa najbardziej aktualna wersja FARów i jest ona dostępna z kilkumiesięcznym wyprzedzeniem. Całość przepisów dostępna jest online – tutaj. Można również zakupić wersję papierową (jest ona mile widziana na egzaminie praktycznym, najlepiej mocno „zużyta” z wieloma kolorowymi zakładkami ).
Osobną publikacją, jednak bardzo z FARami związaną jest tak zwany AIM, czyli Aeronautical Information Manual(często te dwie publikacje nazywa się łącznie FAR/AIM). Można powiedzieć, że AIM to taka podręcznikowa wykładnia FARów, dużo bardziej przystępna w lekturze. Zawiera nie tylko interpretacje przepisów prawnych, ale także dodatkowe bardziej praktyczne informacje i wskazówki dla pilotów, w tym graficzne przedstawienie niektórych aspektów takich jak procedury IFR, oznakowanie pasów startowych, dróg kołowania na lotniskach, itp. AIM jest również opracowywany i udostępniany przez FAA, choć nie jest to oficjalne źródło prawa. AIM wraz z wyszukiwarką dostępny jest tutaj.
Zasoby online
FAA oferuje szeroki wachlarz bezpłatnych zasobów online, które stanowią nieocenione wsparcie dla pilotów na każdym etapie ich lotniczej drogi. Wśród tych materiałów znajdują się podręczniki, okólniki oraz krótsze publikacje, które obejmują zarówno ogólne zasady lotnictwa, jak i bardziej szczegółowe publikacje dotyczące specyficznych typów, np. samolotów czy śmigłowców oraz konkretnych zagadnień, jak loty IFR czy podręczniki dla instruktorów.
Dzięki łatwemu dostępowi do tych zasobów, które FAA na bieżąco aktualizuje, piloci mają możliwość ciągłego poszerzania swojej wiedzy oraz dostosowywania się do zmieniających się procedur, co sprzyja zarówno osobistemu rozwojowi, jak i bezpieczeństwu w powietrzu. Cała baza online dostępna jest tutaj, a w szczególności polecam podręcznik Helicopter Flying Handbook.
Pozostałe źródła
Inne praktyczne aspekty:
- Najczęściej używaną aplikacją do nawigacji lotniczej w USA jest ForeFlight. Zdecydowanie sprawdza się on dużo lepiej niż popularniejszy w Europie SkyDemon (opinia subiektywna :)).
- Źródła danych pogodowych:
- Briefing pogodowy dostępny pod numerem telefonu: 1-800-WX-BRIEF
- Oficjalna strona internetowa pogody lotniczej: https://aviationweather.gov (zawiera METAR, TAF, SIGMET, AIRMET i inne znane nam również w Europie produkty)
- Oficjalna rządowa strona pogody: https://www.weather.gov
- Jedną z zalet latania w USA jest duża dostępność lotnisk dla lotnictwa ogólnego. Wiele większych miejscowości dysponuje publicznie utrzymywanymi lotniskami z betonowymi pasami startowymi. Lądowania są przeważnie bezpłatne, a wizyta w lotniskowym biurze – tak zwanym FBO (Fixed-Base Operator) – to często okazja do skorzystania z darmowej kawy, herbaty i innych udogodnień dla pilotów.
Jeśli masz jakieś pytania, chciałbyś/chciałabyś rozpocząć szkolenie w USA, dowiedzieć się gdzie można przejść procedurę bezpieczeństwa i oddać odciski palców albo które aplikacje do nauki do egzaminów teoretycznych są aktualnie polecane, to koniecznie do mnie napisz!
ŹRÓDŁA: Linki z tekstu:
- IACRA: https://iacra.faa.gov/IACRA/Default.aspx
- TSA FLIGHT TRAINING SECURITY PROGRAM: https://www.fts.tsa.dhs.gov
- MEDEXPRESS: https://medxpress.faa.gov
- PSI ONLINE: https://faa.psiexams.com/faa/login
- FAR: https://www.ecfr.gov/current/title-14
- AIM: https://www.faa.gov/air_traffic/publications/atpubs/aim_html/
- BAZA FAA: https://www.faa.gov/regulations_policies/handbooks_manuals
- HELICOPTER FLYING HANDBOOK: https://www.faa.gov/regulations_policies/handbooks_manuals/aviation/helicopter_flying_handbook
- POGODA LOTNICZA W USA: https://aviationweather.gov
